Zasady i wartości
05.02.2018 / Zasady i wartości

Adwokatura i adwokaci, społeczeństwo obywatelskie

Adwokatów i adwokaturę jako grupę wyróżnia bliski związek z życiem społecznym. Jesteśmy środowiskiem zaangażowanym w budowę społeczeństwa obywatelskiego i w nim obecnym. Życie społeczne nie jest wolne od zagrożeń a tylko świadome tego społeczeństwo może się im skutecznie przeciwstawić. Adwokatura dysponuje potencjałem intelektualnym pozwalającym ostrzegać przed zagrożeniami współczesności. Przynajmniej wtedy, kiedy nie zatraca się w środowiskowym egoizmie.

Tabloidyzacja i współczesne technologie komunikacyjne sprzyjają uproszczonemu opisywaniu rzeczywistości. Uproszczeniu i sprymitywizowaniu ulega przekaz medialny a w ślad za nim życie publiczne. Każda władza ulega pokusie przedstawiania świata, który można naprawiać i uczynić lepszym w łatwy i atrakcyjny sposób. Mało kto, tak dobrze jak adwokatura, odporny jest na zachwyty nad rzekomo oczywistymi i prostymi rozwiązaniami w sprawach bezpieczeństwa, przestępczości, organizacji sądownictwa. Naszym obowiązkiem jest przeciwstawianie się demagogii i populizmowi w życiu publicznym oraz kontrola rzetelności działań władzy publicznej.

Mamy obowiązek mówienia „nie” deformowaniu debaty publicznej o wymiarze sprawiedliwości. Także dlatego, że mało kto tak dobrze jak my dostrzega jego niedoskonałość i konieczność daleko idących zmian. Mamy obowiązek mówienia o rzeczach niepopularnych, o nadużyciach i niekompetencji każdej władzy, o uniwersalnym charakterze praw człowieka, w tym o przysługującym każdemu prawie do obrony i rzetelnego sądu. Także wtedy, gdy w konkretnej sprawie spotkamy się ze społecznym oburzeniem czy niezrozumieniem.

Społeczna wiarygodność to istota zawodu adwokata, nie mniej ważna niż jego wolny charakter albo przywiązanie do tajemnicy zawodowej. To ona zobowiązuje nas do niesienia pomocy prawnej i wsparcia ludziom wykluczonym, skrzywdzonym przez los bądź przez innych ludzi. Mamy obowiązek propagowania wolontariatu prawniczego wspierającego tych najbardziej potrzebujących. Mamy też obowiązek przypominania państwu, że to na nim spoczywa obowiązek zapewnienia powszechnego i efektywnego dostępu do pomocy prawnej na poziomie instytucjonalnym.

Wyzwaniem dla społecznej funkcji adwokatury są informacja i edukacja, dotyczące praw i wolności obywatelskich, praw podstawowych oraz tych obszarów życia, w których definiowane są zagrożenia dla praw jednostki. Programy edukacyjne, w szczególności kierowane do uczniów, to inwestycja w przyszłość, we wspólnotę wolnych, świadomych swoich praw i obowiązków oraz wrażliwych społecznie ludzi.

Chcemy być obecni we wszystkich tych obszarach aktywności. Chcemy adwokatury społecznie odpowiedzialnej.

adw. Radosław Baszuk